اتصال ریلی دروازه اقیانوسی ایران به خط پایان رسید

پس از سال‌ها انتظار و عبور از پیچ‌وخم‌های مالی و اجرایی، یکی از راهبردی‌ترین پروژه‌های ریلی کشور به خط پایان نزدیک شده است؛ خط‌آهن چابهار–زاهدان که به‌عنوان شریان حیاتی اتصال بندر اقیانوسی ایران به شبکه سراسری ریلی شناخته می‌شود، اکنون در آستانه بهره‌برداری قرار دارد.
خط‌آهن چابهار–زاهدان از مهم‌ترین طرح‌های زیرساختی ایران در دهه اخیر به شمار می‌رود؛ پروژه‌ای که با هدف تقویت جایگاه ژئوپولیتیک ایران، کاهش هزینه‌های حمل‌ونقل و توسعه متوازن منطقه‌ای طراحی شده است.
این مسیر ریلی، بندر شهید بهشتی چابهار را به شبکه ریلی کشور متصل کرده و امکان پیوند مستقیم جنوب شرق ایران با کریدورهای داخلی و بین‌المللی را فراهم می‌کند.با تکمیل این خط‌آهن، مسیر جدیدی برای جابه‌جایی کالا میان کشورهای آسیای مرکزی، افغانستان و حتی شبه‌قاره هند با آب‌های آزاد ایجاد می‌شود؛ مسیری که می‌تواند جایگزین بخشی از حمل‌ونقل جاده‌ای پرهزینه و پرریسک شده و نقش ایران را در کریدور شمال–جنوب تقویت کند.
کارشناسان معتقدند این پروژه، ظرفیت ترانزیت ریلی کشور را به‌ طور محسوسی افزایش داده و فشار بر شبکه جاده‌ای را کاهش خواهد داد.بر اساس آخرین گزارش‌ها، پیشرفت فیزیکی پروژه در بخش زیرسازی به حدود ۹۶ درصد رسیده و عملیات روسازی نیز از مرز ۷۵ درصد عبور کرده است.
ساختمان‌های ایستگاهی نیز با سرعت قابل توجهی در حال تکمیل هستند و برخی ایستگاه‌های کلیدی، از جمله ایستگاه ایرانشهر، تقریباً آماده بهره‌برداری‌اند. در قطعه خاش–ایرانشهر، عملیات اجرایی عملاً به مراحل نهایی رسیده و رکوردهای تازه‌ای در سرعت ریل‌گذاری ثبت شده است.
ابعاد فنی این پروژه، آن را در رده ابرپروژه‌های ملی قرار می‌دهد. اجرای ده‌ها کیلومتر تونل و پل‌های خاص، انجام بیش از ۷۰ میلیون متر مکعب عملیات خاکی و مصرف میلیون‌ها متر مکعب بتن، تنها بخشی از حجم گسترده کار در این مسیر است. نکته قابل توجه آن‌که بخش عمده این عملیات با اتکا به توان مهندسان و پیمانکاران داخلی انجام شده و بیش از ۹۰ هزار تن ریل تولید داخل (450 کیلومتر ریل‌گذاری) در آن به کار رفته است.به گفته مدیرعامل شرکت ساخت و توسعه حمل‌ونقل و امور زیربنایی کشور هوشنگ بازوند، ارزش روز این طرح حدود ۱.۵ میلیارد دلار برآورد می‌شود و دولت چهاردهم، تکمیل آن را در اولویت برنامه‌های زیرساختی خود قرار داده است.
وزیر راه و شهرسازی فرزانه صادق نیز با اشاره به شتاب بی‌سابقه اجرای پروژه، اعلام کرده است که در برخی روزها، ریل‌گذاری تا پنج کیلومتر در روز انجام شده که نشان‌دهنده ظرفیت فنی بالای کشور در اجرای پروژه‌های بزرگ ریلی است.
علاوه بر منافع حمل‌ونقلی، خط‌آهن ۶۳۴ کیلومتری چابهار–زاهدان آثار اقتصادی و اجتماعی گسترده‌ای به همراه دارد؛ از افزایش اشتغال و رونق سرمایه‌گذاری در سیستان و بلوچستان گرفته تا تقویت نقش بندر چابهار به ‌عنوان دروازه تجاری ایران.
بهره‌برداری از این مسیر ریلی می‌تواند نقطه عطفی در توسعه جنوب شرق کشور و ارتقای جایگاه ایران در نقشه ترانزیت منطقه باشد.گفتنی است به وعده وزیر راه، عملیات ساخت راه‌آهن چابهار-زاهدان پس از 15 سال (از سال 1389 شمسی)، تا پایان سال جاری به اتمام می‌رسد و انتظار می‌رود با نصب تجهیزات لازم از جملع علائم الکترونیکی خط، از خردادماه سال آینده بهره‌برداری از این خط ریلی آغاز شود.